Staw barkowy jest jednym z najbardziej ruchomych stawów w ludzkim ciele. Właśnie dlatego urazy, operacje rekonstrukcyjne i stany zapalne w jego obrębie wymagają przemyślanego, celowanego procesu leczenia. Prawidłowo dobrany sprzęt do rehabilitacji barku decyduje o tempie powrotu do sprawności. Źle dobrany lub stosowany zbyt późno wydłuża czas rekonwalescencji, zwiększa ryzyko przykurczów i prowadzi do trwałych ograniczeń ruchomości. Staw barkowy angażuje się w praktycznie każdy ruch kończyny górnej. Utrata jego pełnej ruchomości ma bezpośrednie przełożenie na codzienne funkcjonowanie pacjenta, jego zdolność do pracy i samodzielność. Rehabilitacja barku opiera się dziś na kilku rodzajach urządzeń, od szyn CPM przez ortezy stabilizujące, po sprzęt do ćwiczeń oporowych. Każde z tych rozwiązań spełnia inną funkcję i jest stosowane na innym etapie leczenia. Aby zrozumieć, który sprzęt przyniesie największą korzyść w konkretnym przypadku, trzeba najpierw przyjrzeć się mechanizmom gojenia i potrzebom stawu barkowego po urazie lub zabiegu chirurgicznym. Najszersze zastosowanie w fazie wczesnej rehabilitacji ma szyna CPM, czyli urządzenie do ciągłego ruchu biernego. Działa ona za pacjenta, wykonując kontrolowane, powtarzalne ruchy w stawie bez angażowania jego mięśni. Badania kliniczne prowadzone od lat 70. XX wieku potwierdzają pozytywny wpływ wczesnego ruchu biernego na chrząstkę stawową, mięśnie, więzadła i nerwy. Regularny ruch bierny przyspiesza resorpcję krwiaków, poprawia krążenie krwi i limfy, a jednocześnie zapobiega zesztywnieniu stawu i powstawaniu zrostów.

Najlepszy sprzęt do rehabilitacji barku

Najlepszy sprzęt do rehabilitacji barku to ten, który jest dopasowany do etapu leczenia, charakteru urazu i indywidualnych możliwości pacjenta. W fazie wczesnej, bezpośrednio po operacji lub urazie, organizm nie jest gotowy na ćwiczenia czynne. Mięśnie są osłabione, a tkanki miękkie wymagają czasu na regenerację. W tym okresie staw musi jednak pracować, by uniknąć przykurczów i zesztywnienia. Szyna CPM na bark jest urządzeniem zaprojektowanym dokładnie na tę fazę leczenia. Wykonuje za pacjenta pełne zakresy ruchu, działając w trybie ciągłym. Pacjent leży nieruchomo, a urządzenie metodycznie odwodzi i przywodzi ramię, wykonuje rotację wewnętrzną i zewnętrzną, zgięcie oraz wyprost barku, a także horyzontalne odwiedzenie. Takie połączenie zakresów ruchu odpowiada naturalnym ruchom stawu barkowego w życiu codziennym. Jest to istotna przewaga szyn anatomicznych nad urządzeniami o uproszczonej kinematyce. Szyna Kinetec Centura Lite 2 motors, dostępna w naszej wypożyczalni, pracuje z dwoma zsynchronizowanymi silnikami. Każdy silnik kontroluje inną oś ruchu, przez co całość odwzorowuje realne, przestrzenne wzorce ruchowe barku. Umożliwia to prowadzenie pełnego treningu kończyny górnej od wczesnych dni po zabiegu. W dalszym etapie rehabilitacji, gdy tkanki się goją, a siła mięśniowa wraca, dochodzą ćwiczenia z użyciem taśm oporowych, piłek rehabilitacyjnych i sprzętu do elektrostymulacji mięśni. Elektrostymulacja pomaga aktywować osłabione lub częściowo unerwione mięśnie stożka rotatorów. Ortezy barkowe z kolei stabilizują staw i chronią naprawione struktury przed przeciążeniem podczas stopniowego zwiększania aktywności. Wśród dostępnych na rynku urządzeń szyna CPM zajmuje jednak pozycję fundamentalną we wczesnym etapie leczenia. Jej działanie nie daje się zastąpić żadnym innym sprzętem stosowanym w późniejszych fazach terapii. Dlatego lekarze i fizjoterapeuci zalecają jej stosowanie od pierwszych dni po operacji lub urazie barku.

Ranking sprzętu do rehabilitacji barku

Ranking sprzętu do rehabilitacji barku należy budować w oparciu o skuteczność kliniczną, etap leczenia i zakres wskazań. Nie każde urządzenie sprawdza się równie dobrze na każdym etapie rekonwalescencji. Poniżej przedstawiamy zestawienie oparte na praktyce klinicznej i wiedzy zgromadzonej przez ponad 13 lat działalności w obszarze wypożyczania sprzętu rehabilitacyjnego.

1. Szyna CPM na bark (Continuous Passive Motion)

Szyna CPM zajmuje pierwsze miejsce wśród urządzeń stosowanych w rehabilitacji barku ze względu na unikalną zdolność do prowadzenia ruchu biernego od pierwszych godzin po operacji. Jej stosowanie skraca czas hospitalizacji, ogranicza stosowanie środków przeciwbólowych i zapobiega powstawaniu zrostów w obrębie torebki stawowej. Wskazania są szerokie: urazy barku, złamania kości ramienia i łopatki, uszkodzenia stożka rotatorów, plastyka wyrostka barkowego, reumatoidalne zapalenie stawów, powtarzające się zwichnięcia kości ramiennej oraz poparzenia. Szyna anatomiczna, taka jak Kinetec Centura Lite 2 motors, realizuje pięć głównych zakresów ruchu i umożliwia ćwiczenia zsynchronizowane, tzn. jednoczesny ruch w dwóch osiach. Pilot sterujący pozwala ustawić prędkość ruchu, czas sesji i zakres kątowy indywidualnie pod każdego pacjenta. Szczegółowe informacje na temat tego urządzenia znajdziesz na stronie szyna CPM na bark.

2. Orteza barkowa stabilizująca

Orteza barkowa zajmuje drugie miejsce w tym zestawieniu. Jej głównym zadaniem jest unieruchomienie lub częściowe ograniczenie ruchomości stawu po zabiegu chirurgicznym lub urazie. Stosowana jest po rekonstrukcji stożka rotatorów, po operacjach zwichnięć nawykowych i po stabilizacji stawu barkowo-obojczykowego. Orteza chroni naprawione struktury przed przeciążeniem i umożliwia gojenie tkanek w prawidłowej pozycji. Nie zastępuje szyny CPM, lecz działa z nią komplementarnie. W czasie, gdy szyna prowadzi ruch bierny, orteza jest zdejmowana. W przerwach między sesjami zapewnia stawowi stabilizację.

3. Taśmy oporowe i gumy rehabilitacyjne

Taśmy oporowe to sprzęt stosowany w środkowej i późnej fazie rehabilitacji. Służą do wzmacniania mięśni stożka rotatorów, mięśnia naramiennego i mięśni stabilizujących łopatkę. Ćwiczenia z taśmami oporowymi można wykonywać w domu bez specjalistycznego wyposażenia. Ich zaletą jest możliwość stopniowego zwiększania oporu wraz z postępem leczenia. Ograniczenie tego sprzętu polega na tym, że wymaga aktywnego zaangażowania mięśni pacjenta. We wczesnej fazie leczenia jest z reguły zbyt obciążający.

4. Elektrostymulator mięśniowy (EMS/NMES)

Elektrostymulacja mięśniowa jest stosowana, gdy osłabienie mięśni uniemożliwia samodzielne wykonywanie ćwiczeń czynnych. Urządzenie wysyła impulsy elektryczne, które wywołują skurcz mięśnia bez udziału woli pacjenta. Jest to szczególnie przydatne po uszkodzeniach nerwów lub przy znacznym zaniku mięśniowym po długotrwałym unieruchomieniu. Elektrostymulacja poprawia trofikę mięśni i wspomaga przewodnictwo nerwowo-mięśniowe. Stosuje się ją jako uzupełnienie terapii, nie jako jej podstawę.

5. Sprzęt do mobilizacji manualnej (rollery, piłki sensoryczne)

Rollery, piłki sensoryczne i tablice proprioceptywne wspierają ostatni etap rehabilitacji barku. Ich zadaniem jest przywrócenie prawidłowej koordynacji nerwowo-mięśniowej i poprawienie propriocepcji, czyli zmysłu czucia głębokiego. Staw po przebytym urazie lub operacji traci część czujników proprioceptywnych. Ich reedukacja jest niezbędna, aby pacjent mógł bezpiecznie wrócić do aktywności fizycznej lub pracy wymagającej precyzyjnych ruchów ramienia. Ten rodzaj sprzętu jest dostępny w każdym sklepie sportowym, jednak jego efektywne stosowanie wymaga instruktażu fizjoterapeuty.

Spośród wszystkich wymienionych urządzeń szyna CPM jest jedynym, którego działania nie można odłożyć na później. Każdy dzień opóźnienia w rozpoczęciu ruchu biernego po operacji barku to potencjalne ryzyko zrostów, przykurczów i trwałego ograniczenia ruchomości stawu. Dlatego jej wypożyczenie bezpośrednio po zabiegu jest decyzją, która wprost przekłada się na ostateczny wynik leczenia. U nas możesz wypożyczyć szyny CPM na bark już od pierwszego dnia po operacji. Sprzęt dostarczamy pod wskazany adres, montujemy na miejscu i przeprowadzamy pełne szkolenie z obsługi. Koszt wynajmu zaczyna się od 25 zł za dobę, a minimalne wypożyczenie wynosi 7 dni.